Gonal Fulfulde ndeer gannde kese

Fulfulde e gannde kese, ko tiitoonde winndannde nde wiɗtooɓe ɗiɗo (2) misranaaɓe hawtiti winndi, ɓen ngoni : Dr. Aadel Usmaan Imam Ayat, jannginoowo ɗemɗe afrik, to Duɗal Ɗemɗe e Eggo (faculté de Jokkito »

Ciimtol FPU & FPUNA nder Washington: 7, 8 & 9 lewru Morso (July), 2017

Taariika Fulɓe Progressive Union (FPU) ko mojobere daraniinde fiyaakuuji renndo e pinal. Ko e hitaande 1966 nde sincaa e nder Sarlon. Innde mayre aranere nden fewndo nde sincaa ko Fullah Youth Organization Jokkito »

Nafitorgol karallaaji kesi fii jannugol Fulfulde

 Gila internet layi, humindiri jamaaji ɗin, wontuno laawol lumbinirngol miijooji e eɓɓooje, maandinirngol jannde e gannde. Ko e ngol laawol kadi yimɓe ɓen waɗti daɗndirde ngaddamaakuuji maɓɓe e finaa-tawaaji maɓɓe, seɓitoriiɗi mulugol. Jokkito »

Miijo: Yahugol njananiri fii ɗaɓɓere e nguu jamaanu hannde!

Fulɓe wi’i: « Mo haylaaki o haylay hoore ». Ndee tiitoonde yahugol njananiri fii ɗaɓɓere e nguu jamaanu hannde no hitti fota fota, teeŋtinii wonande sukaaɓe wontirɓe hiirnaange Afrika (west Africa), sabu yaltugol fii Jokkito »

Fulɓe e Luumol nder Najeeriya

Joomirawo waddii jamanu ko halli to Fulɓe Najeeriya: Na’i amen keeñi. Iyaalu ɗuuɗi. Ko ɗuuɗi nder sukaaɓe amen accii durngol ngam na’i keppaama – ɓe ngalaa ilmu, ɓe ngalaa sanaa’a, faa woɓɓe Jokkito »

 

Miijo: Yo Fulbe faamu

Ko adii kon taho fof, Miɗen yelanoo on jam, cellal, kisal, welo-welo, mbelam, e kuntal haajuuji e nder ndee hitaande hesre 2014. Ko wano non kadi miɗen lamndoo on si Mawluudu on feƴƴirii he jam ka mon ton ? Alla tawnii en hikka, yo o tawnu en ko feewi haa juuta. Aamiin.

 

Si iwii ɗon, Meɗen salminirii on gooto kala e innde mun, e yettoode mun. Ko saɗi mon ko toolii e ngoo miijo tiitoraango « Yo Fulɓe faamu » ! Faandaare am e maggo ko serndindirgol en enen fulɓe; yoga e toɓɓe ɗe hino waɗda en ; tawa le ɗe duwaaka en waɗdude ! Sabu gooto kala e men ko dimo (libre) e suɓagol mo ko o yiɗi jokkude maa o yiɗi waɗde e ngurdam makko.

Leñol men ngol ; leñol fulɓe gila ka hirnaangeeri Afriki haa ka nge fuɗiri e kawte mu’un ; fulɓe hino hoɗi daakii, saakitii hebbini ca’e, hino ɗaɓɓa hen nguureeji mun e ka fagga neemoraaɗi mun. Leñol yaajungol ɗuuɗiraangol arsike e jaahu, pinal e tiɗnaare, diina e ndimaagu…

Kono ɗum haɗaali leñol ngol hino wullitora caɗeele e nder dunngal (Continent) ngal, nokku fof hiɓe wikkee, lettee tampinee ; haa no feddeeji fulɓe sinciraa non fii moftirgol leñol ngol e dow kongol gootol, fow nanondira jogondira ; wano TABITAL PULAAKU WINNDERE e ko nanndi e maɓɓe. Ɓen kala hino weltanaa e ligge maɓɓe ɗen fii ɓamtal pulaaku, golle ɗen hino labaa fota wanaa seeɗa, yo Alla sembin doole.

Banndiraaɓe tedduɓe,
Fulɓe ɗuuɗuɓe fewndo hannde hino e luutondiral hakkundeeji maɓɓe, ndaaraa tawa sabu mun on yonaa ko sernda-ɓe ! Ko goonga; hiɗen haani jogondirde wallindira fii immital finaa-tawaaji men, ɓamten leñol men…

Ko woni tun, piiji ndan hino ton, si en arii luutondirde e majji, e miijo am ndaɓɓo, ɗin duwaaka en serndude haa koɗnaagu naata hakkundeeji men ! Ko woni ɗin piiji ?

Aranun-ɗum : Ko luutodiral ngal ka bange Dawrugol (Politik) : Hiɗen gelii wonde ka sariyaaji feddeeji dawrugol ; ɓe waɗay hen toɓɓe hollugol wonde « fedde nden sartinaa diina, pinal, leƴƴi, finnde; fii jeyeede e maɓɓe ». Ɗum holli gooto kala e ko suɓii, e ko faalaa…

Fii Moodi kaari tawtaali fedde dawriyanke kaariire, wata ɗum waɗu ɓe bugitoree sengo, ɓe wikkoree yejjital, fii maɓɓe jaasinee ! Ɗum ko faayere ! Ndeke le, si en ndaarii ka renndooji men hannde, ma en taw ndee faljere hino saakitii hakkundeeji men ko ɗuuɗi.

En torondirii waɗtugol yiila e ndee toɓɓere, sabu ɗum yonaa ko waɗda en serndindira en. Politik no sengon, leñol kadi no sengo, ɗin ɗiɗi kafaa ɗi fow, wata mo ukkindir-ɗi.

Ɗimmun-ɗum : Ko luutondiral ngal ka diina : Ko goona, leñol fulɓe ngol ko diina lislaamu anndiraa, ko kangol woni ko naadi lislaamu e nder leyɗe heewuɗe Afrik… Kono ɗum hollaali wonde ko julɓe tun leñol ngol jogitii yo musiɓɓe !

Ɓaawo ɗoo non, hiɗen waawunoo wiide fulɓe ɓen ko julɓe e nder teemedere nden (100/), kono fewndo hannde, fulɓe Annasaaraa hino ɗuuɗi e ca’e goo ! En tefaa no ɓe naatiri, ko woni tun hino waɗɗii teddingol ko ɓe suɓii kon, diina men kan yamiraa doolugol (forsa) goɗɗo naatugol e makka. Gooto kala e ko suɓii, heddoda’en ko kafu-ɗen kon (leñol ngol).

Si iwii ɗon, en maandi-nay kadi fii luutondiral ngal hakkundeeji men enen julɓe ɓen tigiri ! Fulɓe ɓen Afrik hino jokki ɗate lolluɗe ɗen ka lislaamu, woɓɓe hino mahii e ko mawɓe ɓen accunoo kon haa-jooni, woɓɓe kadi hino wi’i ɗum ko majjere non ; ko maa jokka ɗate julɓe fuɗnaange ɓen, wano-non wano-non.

Ɗum hino waɗi sabu luutondiral tiiɗungal hakkundeeji fulɓe hannde ! Ɓeya hino fenna ɓeya. Ɓeya kadi wikkoo ɓeya ; fii tun ɓe kafaa ɗatal diina ! Ee faayere !

E miijo am, ɗum kadi duwanooka waɗdude en yu musiɓɓe. Ko no mi holliri non dow, gooto kala e ko suɓii. Teddindi-ren tun hakkundeeji men, gooto kala annda ka jogitoo oya, fotten e ko kafu-ɗen kon, e ko Alla hawti en kon, e fiyakuuji leñol men ngol, e finaa tawaaji men ɗin, e fii pulaaku ngun. Si ɗum waɗii, haray e malii, si ɗum gaalii le; haray jam gaalii e renndo men yo Alla danndu en.

Ka timmoode, mi anndinti-nay tun ko ɗee toɓɓe ɗiɗi woni ko laƴini en gila ko ɓooyi, mo anndii le nawnaare mun nden ka woni, alaa ko haɗata-mo immagol dilla fii no o ñawndora.

En torondirii waɗtugol yiila e kala ko wonata sabu serndugol en, fewndo hannde ko jonnondiral juuɗe lelliri en, eto-ɗen jogondi-ren fii ko ɓamtata leñol men ngol, si wanaa ɗum en wonay sago gaño.

Mi haaɗa ɗoo, e dow toragol yaafuyee mo konguɗi am saɗti en mun woo, ko no moƴƴira mi woni, ndeke le, ko yahoowo feggoto. Ko annde am mi holli fii finndingol ɗaaniiɓe e welsindiiɓe.
Yo Alla accu laawol fulɓe. aamiin.

Kuɗol: Muhamma’Tafsir SALAMBANDE
Mo Misiide Bamtaare
Fii jannde, gannde, pinal e ɓamtaare
www.misiide.net

www.misiide.net/ar

Rokku miijo (coment)

%d blogueurs aiment cette page :